مقدمه
نژاد راس (Ross) یکی از محبوبترین نژادهای گوشتی در جهان است که به دلیل رشد سریع، ضریب تبدیل غذایی عالی و سازگاری نسبی با شرایط مختلف در بسیاری از مرغداریهای صنعتی مورد استفاده قرار میگیرد. در ایران نیز این نژاد به دلیل عملکرد بالا در شرایط استاندارد، مورد توجه پرورشدهندگان است. در این مقاله، نکات کلیدی برای مدیریت بهینه نژاد راس در ایران را بررسی خواهیم کرد.
۱. ویژگیهای نژاد راس و مزایای آن
✅ سرعت رشد بالا:
-
این نژاد در هفته پنجم به وزن ۲.۵ تا ۳.۲ کیلوگرم میرسد.
✅ ضریب تبدیل غذایی بسیار مطلوب:
-
میزان مصرف خوراک برای افزایش وزن ۱ کیلوگرم، حدود ۱.۴ تا ۱.۶ کیلوگرم دان است که یکی از بهترین ضریبهای تبدیل غذایی محسوب میشود.
✅ سازگاری با شرایط محیطی ایران:
-
این نژاد نسبت به گرما و تغییرات دمایی حساسیت بیشتری نسبت به نژاد آرین و ایندین ریور دارد، اما با مدیریت درست، بازدهی بالایی دارد.
✅ افزایش وزن یکنواخت و لاشه با کیفیت:
-
نسبت گوشت سینه به سایر بخشهای بدن بالاست، که برای بازارهای خاصی از جمله صادرات مفید است.
۲. برنامه تغذیهای بهینه برای نژاد راس
به دلیل رشد سریع این نژاد، تغذیه باید متعادل و حاوی مواد مغذی باکیفیت باشد.
✅ مرحله استارتر (۰ تا ۱۰ روزگی):
-
پروتئین خام: ۲۳ تا ۲۴ درصد
-
انرژی متابولیسمی: ۲۹۰۰ کیلوکالری بر کیلوگرم
-
استفاده از مکملهای ویتامینه برای افزایش مقاومت سیستم ایمنی
✅ مرحله رشد (۱۱ تا ۲۵ روزگی):
-
پروتئین خام: ۲۱ تا ۲۲ درصد
-
انرژی متابولیسمی: ۳۰۰۰ کیلوکالری بر کیلوگرم
-
کنترل مصرف خوراک برای جلوگیری از چاقی بیش از حد
✅ مرحله پایانی (۲۶ تا ۴۲ روزگی):
-
پروتئین خام: ۱۹ تا ۲۰ درصد
-
انرژی متابولیسمی: ۳۱۵۰ تا ۳۲۰۰ کیلوکالری بر کیلوگرم
-
کاهش تراکم پرندهها برای جلوگیری از استرس حرارتی
۳. مدیریت محیط پرورش برای افزایش بازدهی
✅ دما و تهویه استاندارد:
-
هفته اول: ۳۲ تا ۳۴ درجه سانتیگراد
-
کاهش تدریجی دما به ۲۲ تا ۲۴ درجه در هفته چهارم
-
تهویه مناسب برای کاهش آمونیاک و رطوبت بیش از حد
✅ برنامه نوری استاندارد:
-
هفته اول: ۲۳ ساعت نور، ۱ ساعت تاریکی
-
پس از هفته دوم: ۲۰ ساعت نور، ۴ ساعت تاریکی برای افزایش مصرف خوراک و رشد یکنواخت
✅ تراکم گله مناسب:
-
۹ تا ۱۰ قطعه در هر مترمربع برای جلوگیری از استرس و افزایش عملکرد
✅ بهداشت و پیشگیری از بیماریها:
-
ضدعفونی مداوم سالن و تجهیزات
-
واکسیناسیون مطابق با برنامه دامپزشکی منطقه
۴. بیماریهای رایج در نژاد راس و پیشگیری از آنها
✅ کوکسیدیوز:
-
جلوگیری از رطوبت بیش از حد در بستر و استفاده از داروهای ضد کوکسیدیوز
✅ مشکلات تنفسی (CRD):
-
تهویه مناسب و کنترل گردوغبار در سالن پرورش
✅ سندرم آسیت (مشکلات قلبی):
-
کاهش مصرف خوراک پرچرب و کنترل سرعت رشد در هفتههای پایانی
✅ نرمی استخوان (کمبود کلسیم و فسفر):
-
استفاده از مکملهای معدنی استاندارد
۵. استراتژیهای افزایش سودآوری و کاهش هزینهها
✅ بهینهسازی خوراک با استفاده از آنزیمها و پروبیوتیکها
✅ مدیریت مصرف انرژی و تهویه برای کاهش هزینهها
✅ عرضه جوجهها در زمان مناسب برای جلوگیری از افزایش هزینه خوراک
نتیجهگیری
نژاد راس به دلیل ضریب تبدیل غذایی پایین، رشد سریع و کیفیت لاشه بالا یکی از بهترین نژادهای گوشتی برای پرورش در ایران است. با رعایت نکات تغذیهای، بهداشتی و مدیریتی، میتوان سودآوری گلههای این نژاد را به حداکثر رساند.