مقدمه
کوکسیدیوز یکی از رایجترین بیماریهای انگلی در طیور است که باعث آسیب شدید به دستگاه گوارش و کاهش عملکرد رشد در گلهها میشود. این بیماری ناشی از تکیاختهایهای Eimeria است که از طریق مصرف خوراک یا آب آلوده منتقل میشود. پیشگیری از این بیماری برای حفظ سلامت طیور و کاهش تلفات اقتصادی ضروری است.
۱. شناخت علائم و خسارات ناشی از کوکسیدیوز
۱.۱. علائم بالینی کوکسیدیوز
- اسهال خونی یا رنگی (نشاندهنده آسیب رودهای شدید)
- کاهش اشتها و مصرف خوراک
- افت وزن و رشد ضعیف
- کاهش تولید تخم در مرغهای تخمگذار
- پرهای ژولیده و کاهش فعالیت طیور
۱.۲. تأثیر اقتصادی بیماری
- افزایش هزینههای درمان و دارو
- کاهش ضریب تبدیل غذایی (FCR)
- افزایش مرگومیر در گله
۲. راهکارهای مؤثر برای پیشگیری از کوکسیدیوز
۲.۱. مدیریت بهداشت و ضدعفونی سالن
- تمیز کردن و ضدعفونی منظم بستر: استفاده از آهک و مواد ضدعفونیکننده قوی.
- حذف رطوبت اضافی: جلوگیری از تجمع رطوبت که عامل رشد انگلها است.
- تغییر منظم بستر: کاهش احتمال رشد اووسیستهای کوکسیدیا.
۲.۲. برنامه واکسیناسیون
- استفاده از واکسنهای ضد کوکسیدیوز: مانند واکسنهای زنده تخفیف حدتیافته برای تحریک ایمنی طبیعی.
- برنامهریزی صحیح واکسیناسیون: تزریق در سنین مناسب و رعایت دوزهای توصیهشده.
۲.۳. استفاده از داروهای ضدکوکسیدیوزی
- افزودن کوکسیدیواستاتها به خوراک: شامل موننسین، سالینومایسین و ناراسین.
- چرخش دارویی: استفاده از داروهای مختلف برای جلوگیری از مقاومت دارویی.
۲.۴. تغذیه و تقویت سیستم ایمنی
- استفاده از پروبیوتیکها و پریبیوتیکها: برای بهبود سلامت روده.
- افزودن ویتامینهای A، E و C: برای تقویت ایمنی طیور.
- بهینهسازی جیره غذایی: کاهش عوامل استرسزا و تأمین خوراک با کیفیت.
۲.۵. کنترل تراکم گله و تهویه
- مدیریت تراکم گله: کاهش استرس و جلوگیری از گسترش عفونت.
- تهویه مناسب سالن: کاهش میزان آمونیاک و کنترل رطوبت.
نتیجهگیری
کوکسیدیوز یکی از بیماریهای خطرناک در مرغداریهاست که میتواند باعث کاهش عملکرد و افزایش هزینههای درمان شود. پیشگیری از این بیماری از طریق رعایت بهداشت، استفاده از واکسن، کنترل تغذیه و مدیریت محیط پرورش، نقش کلیدی در حفظ سلامت و سودآوری گلههای طیور دارد.