مقدمه
استرس گرمایی یکی از مهمترین چالشهای پرورش طیور در فصول گرم سال است که میتواند باعث کاهش رشد، افت تولید تخممرغ و افزایش تلفات شود. با استفاده از استراتژیهای تغذیهای مناسب، میتوان اثرات منفی استرس گرمایی را کاهش داد و عملکرد گله را بهبود بخشید. در این مقاله به بررسی روشهای موثر تغذیهای برای مقابله با استرس گرمایی در طیور میپردازیم.
۱. اثرات استرس گرمایی بر طیور
استرس گرمایی زمانی رخ میدهد که دمای محیطی از حد تحمل فیزیولوژیکی طیور فراتر رود و تعادل دمایی بدن آنها مختل شود. برخی از اثرات منفی استرس گرمایی عبارتند از:
- کاهش مصرف خوراک و افت وزنگیری
- افزایش نیاز به آب و برهم خوردن تعادل الکترولیتها
- کاهش تولید تخم و کیفیت پوسته تخممرغ
- افزایش حساسیت به بیماریها و کاهش ایمنی
- افزایش مرگومیر در گله
۲. استراتژیهای تغذیهای برای کاهش استرس گرمایی
۲.۱ افزایش مصرف آب و تأمین الکترولیتها
- در شرایط استرس گرمایی، مصرف آب افزایش مییابد، بنابراین تأمین آب تمیز و خنک در دسترس طیور ضروری است.
- استفاده از الکترولیتهایی مانند سدیم، پتاسیم و بیکربنات برای حفظ تعادل اسمزی بدن طیور توصیه میشود.
۲.۲ کاهش انرژی جیره و افزایش چربیهای مفید
- کاهش درصد کربوهیدراتهای سریعهضم و جایگزینی آنها با چربیهای مفید میتواند تولید گرمای متابولیکی را کاهش دهد.
- روغنهای گیاهی مانند روغن سویا و روغن ذرت منابع خوبی از چربیهای مفید هستند که انرژی مورد نیاز را بدون افزایش گرمای بدن تأمین میکنند.
۲.۳ استفاده از ویتامینها و مواد معدنی
- ویتامین C و E: نقش آنتیاکسیدانی دارند و به کاهش اثرات منفی استرس گرمایی کمک میکنند.
- سلنیوم و روی: موجب تقویت سیستم ایمنی و بهبود تحمل گرمایی در طیور میشوند.
- نیاسین (ویتامین B3): به بهبود گردش خون و تنظیم دمای بدن کمک میکند.
۲.۴ بهبود کیفیت خوراک و افزایش قابلیت هضم
- استفاده از خوراکهایی با هضم آسان مانند ذرت و فرآوردههای پروتئینی با کیفیت بالا باعث کاهش تولید گرمای متابولیکی میشود.
- افزودن آنزیمهای تجزیهکننده فیبر به جیره غذایی میتواند جذب مواد مغذی را بهبود بخشد و فشار متابولیکی را کاهش دهد.
۲.۵ زمانبندی مناسب تغذیه
- تغذیه طیور در ساعات خنکتر روز (اوایل صبح و اواخر شب) باعث کاهش تأثیرات منفی استرس گرمایی میشود.
- استفاده از جیرههای سبک در ساعات گرم روز میتواند مصرف خوراک را در ساعات مناسب افزایش دهد.
۲.۶ استفاده از افزودنیهای طبیعی
- استفاده از عصارههای گیاهی مانند نعناع، آویشن و دارچین میتواند به بهبود تحمل گرما و کاهش استرس کمک کند.
- پروبیوتیکها و پریبیوتیکها نیز موجب تقویت سیستم ایمنی و کاهش تأثیرات استرس گرمایی میشوند.
نتیجهگیری
مدیریت استرس گرمایی از طریق تغذیه مناسب، تأمین آب کافی، استفاده از مکملهای معدنی و تنظیم زمان تغذیه میتواند باعث بهبود عملکرد گله و کاهش خسارات ناشی از گرما شود. اجرای این استراتژیها به پرورشدهندگان کمک میکند تا در فصول گرم سال بازدهی بهتری از گلههای خود داشته باشند.