مقدمه
سلامت دستگاه گوارش پرندگان یکی از عوامل کلیدی در افزایش بازدهی پرورش است. روده سالم، گوارش مؤثر، جذب بیشتر مواد مغذی و در نهایت رشد بهتر را به همراه دارد. اسیدهای آلی بهعنوان افزودنیهای طبیعی، بهطور گستردهای در صنعت طیور مورد استفاده قرار میگیرند تا هم سلامت روده را حفظ کنند و هم عملکرد خوراک را افزایش دهند.
اسیدهای آلی چیستند؟
اسیدهای آلی ترکیباتی با ماهیت طبیعی هستند که در بدن حیوانات یا گیاهان یافت میشوند. مهمترین انواع آنها در صنعت طیور شامل:
-
اسید فرمیک
-
اسید استیک
-
اسید لاکتیک
-
اسید سیتریک
-
اسید پروپیونیک
برخی از این اسیدها بهصورت آزاد و برخی بهصورت نمک (مثل کلسیم پروپیونات) در جیره استفاده میشوند.
مکانیسم اثر اسیدهای آلی در بدن طیور
-
کاهش pH دستگاه گوارش:
اسیدی شدن محیط معده و روده مانع رشد باکتریهای بیماریزا مثل سالمونلا و ای.کولای میشود. -
افزایش فعالیت آنزیمهای گوارشی:
شرایط اسیدی، فعالیت آنزیمهایی مانند پپسین را افزایش داده و هضم بهتر پروتئین را موجب میشود. -
تقویت جذب مواد مغذی:
با کاهش pH روده، ساختار پرزهای رودهای بهبود یافته و سطح جذب افزایش مییابد. -
کاهش رقابت میکروبی:
اسیدهای آلی با مهار رشد باکتریهای پاتوژن، فضای بیشتری برای باکتریهای مفید ایجاد میکنند.
مزایای استفاده از اسیدهای آلی
-
🌿 جایگزین طبیعی آنتیبیوتیکها (مناسب در تولید بدون آنتیبیوتیک)
-
🚫 کاهش بیماریهای گوارشی و اسهال
-
⚖️ بهبود ضریب تبدیل غذایی (FCR)
-
💪 افزایش وزن روزانه و یکنواختی رشد گله
-
📉 کاهش بار میکروبی بستر و سالن
روشهای استفاده و دوز مصرفی
-
در خوراک: بهصورت پودری یا میکروکپسوله در کارخانه خوراک
-
در آب آشامیدنی: فرمهای مایع قابل حل برای استفاده در طول دوره پرورش یا در زمانهای استرس
📌 دوز مصرف بسته به نوع اسید و فرمولاسیون جیره، بین ۰.۵ تا ۲ درصد خوراک است و باید تحت نظر مشاور تغذیه تنظیم شود.
نکات مهم هنگام استفاده
-
استفاده بیشازحد میتواند باعث کاهش مصرف خوراک شود.
-
کیفیت منبع اسید و پوششدار بودن آن برای رسیدن به روده بسیار مهم است.
-
در ترکیب با پروبیوتیکها و آنزیمها، اثرات همافزا دارد.
نتیجهگیری
اسیدهای آلی بهعنوان مکملی مؤثر در جیره طیور، با بهبود سلامت روده، افزایش جذب مواد مغذی و کاهش بار میکروبی، نقش مهمی در بهینهسازی عملکرد گله دارند. با انتخاب صحیح نوع اسید و میزان مصرف، میتوان بازدهی اقتصادی پرورش را بهشکل محسوسی افزایش داد.