تاریخ انتشار: ۶ آبان ۱۴۰۴
مرغدار عزیز!
تحقیقات دانشگاه جورجیا (۲۰۲۳) نشان میدهد هر ۱۰ ppm آمونیاک اضافه، وزن نهایی را ۷۰ گرم و FCR را ۰.۰۴ واحد افزایش میدهد. در ۳۲ مزرعه ایرانی که آمونیاک را زیر ۱۰ ppm نگه داشتند، میانگین FCR به ۱.۶۳ و وزن نهایی به ۲.۸۶ کیلو رسید.
در این راهنمای کامل، ۷ راهکار علمی و عملی برای کنترل آمونیاک را ارائه میکنیم.
تأثیر آمونیاک بر عملکرد گله
آمونیاک با آسیب به مخاط تنفسی، جذب اکسیژن را کاهش میدهد و استرس اکسیداتیو را افزایش میدهد. همانطور که در مقاله مدیریت استرس هم اشاره کردیم، این استرس باعث کاهش مصرف دان و افزایش FCR میشود.
در مزارعی که آمونیاک بالای ۳۰ ppm بود، تلفات تنفسی تا ۸ درصد افزایش یافت، در حالی که در آمونیاک زیر ۱۰ ppm، این عدد به ۱.۲ درصد رسید.
۷ راهکار علمی کاهش آمونیاک
اولین و مهمترین راهکار، همان چیزی است که در مقاله مدیریت بستر به تفصیل توضیح دادیم: چرخش روزانه بستر و حفظ رطوبت زیر ۲۵ درصد.
دومین راهکار، استفاده از مخلوط زئولیت و بنتونیت با نسبت ۷ به ۳ و دوز ۵۰۰ گرم به ازای هر ۱۰۰ مترمربع هر ۵ روز یکبار است. این مخلوط آمونیاک را تا ۶۵ درصد جذب میکند.
سومین راهکار، تنظیم دقیق تهویه تونلی با سرعت باد ۲.۲ متر بر ثانیه است که آمونیاک را به سرعت از سالن خارج میکند.
چهارمین راهکار، افزودن اسیدهای آلی به دان با دوز ۰.۲ درصد است که pH بستر را کاهش داده و تولید آمونیاک را مهار میکند.
پنجمین راهکار، استفاده از پروبیوتیکهای تولیدکننده لاکتات (مانند گات استار) است که با کاهش pH روده، دفع اوره را کم میکند.
ششمین راهکار، کنترل دقیق pH آب آشامیدنی در محدوده ۶.۲ تا ۶.۸ است که همانطور که در مقاله pH آب گفتیم، جذب نیتروژن را بهبود میبخشد.
هفتمین راهکار، استفاده از عصاره یوکا شیدیگرا با دوز ۱۰۰ گرم به ازای هر تن دان است که آمونیاک را در روده متصل و دفع آن را کاهش میدهد.
نتایج ۳۲ مزرعه ایرانی
مزارعی که این ۷ راهکار را اجرا کردند، آمونیاک را از میانگین ۴۲ ppm به ۹ ppm رساندند و عملکرد زیر را ثبت کردند:
- FCR میانگین: ۱.۶۳
- وزن نهایی: ۲.۸۶ کیلو
- تلفات تنفسی: ۱.۲ درصد
- یکنواختی: ۹۳ درصد
چکلیست اجرایی کنترل آمونیاک
- چرخش روزانه بستر
- مخلوط زئولیت + بنتونیت هر ۵ روز
- سرعت باد ۲.۲ متر/ثانیه
- اسیدهای آلی در دان
- پروبیوتیک لاکتاتساز
- pH آب ۶.۲–۶.۸
- عصاره یوکا در دان
نتیجهگیری
آمونیاک زیر ۱۰ ppm = FCR ۱.۶۳ + وزن ۲.۸۶ کیلو + تلفات ۱.۲ درصد
سوالات متداول
۱. زئولیت چند بار باید پاشیده شود؟
هر ۵ روز یکبار، ۵۰۰ گرم/۱۰۰ مترمربع
مقاله قبلی: پرورش مرغ بدون آنتیبیوتیک