نویسنده: تیم تخصصی تهران طیور سبز
مرغدار عزیز!
یک مرغدار در استان مرکزی با بستر خیس (رطوبت ۴۵٪): آمونیاک ۴۲ ppm، FCR ۱.۹۱، تلفات ۱۱٪.
همسایهاش با بستر خشک + چرخش ۳ روزه: آمونیاک ۱۲ ppm، FCR ۱.۶۵، تلفات ۱.۸٪.
تفاوت؟ فقط ۳۳٪ رطوبت کمتر!
چکلیست کامل مدیریت بستر، جدول رطوبت، فرمول چرخش و نتایج عملی مزارع برتر را در این راهنما دریافت کنید.
بخش ۱: چرا ۵۰٪ FCR از بستر میآید؟
۱.۱ تأثیر رطوبت بستر بر عملکرد
| رطوبت بستر | FCR | وزن روز ۴۲ | تلفات | آمونیاک (ppm) |
|---|---|---|---|---|
| کمتر از ۲۵٪ | ۱.۶۵ | ۲.۸۲ کیلو | ۱.۸٪ | ۱۲ |
| ۲۵–۳۵٪ | ۱.۷۸ | ۲.۶۵ کیلو | ۵.۲٪ | ۲۸ |
| بیش از ۳۵٪ | ۱.۹۱ | ۲.۴۸ کیلو | ۱۱٪ | ۴۲ |
۱.۲ علائم بستر نامناسب
- جوجهها روی بستر نمیخوابند
- پنجهسوختگی
- بوی آمونیاک در ۵ متری
- کوکسیدیوز مکرر
بخش ۲: انتخاب ماده بستر — تراشه چوب vs خاک اره vs کاه
۲.۱ مقایسه مواد بستر
| ماده | جذب رطوبت | آمونیاک | عمر مفید | مناسب برای |
|---|---|---|---|---|
| تراشه چوب (۵ سانت) | عالی | کم | ۴۲ روز | همه مناطق |
| خاک اره ریز | خوب | متوسط | ۳۰ روز | مناطق سرد |
| کاه | ضعیف | زیاد | ۲۰ روز | نامناسب |
بخش ۳: برنامه چرخش و نگهداری بستر
۳.۱ جدول چرخش بستر
| روز | اقدام | هدف |
|---|---|---|
| قبل از جوجهریزی | ۵ سانت تراشه + آهک ۲۰۰ گرم/متر² | ضدعفونی اولیه |
| روز ۱–۷ | بدون چرخش | گرم نگه داشتن |
| روز ۸–۱۴ | چرخش هر ۳ روز | جلوگیری از کلوخه |
| روز ۱۵–۴۲ | چرخش روزانه + افزودن ۱ سانت | رطوبت زیر ۲۵٪ |
بخش ۴: کنترل آمونیاک بدون مواد شیمیایی
۴.۱ فرمول طبیعی کاهش آمونیاک
مخلوط = ۷۰٪ زئولیت + ۲۰٪ بنتونیت + ۱۰٪ پروبیوتیک
مصرف: ۵۰۰ گرم به ازای هر ۱۰۰ متر² هر ۵ روز
۴.۲ نتایج میدانی
- آمونیاک از ۴۵ به ۱۱ ppm در ۴۸ ساعت
- FCR از ۱.۸۸ به ۱.۶۷
بخش ۵: تجربیات عملی مرغداران
۵.۱ مطالعه موردی: ۱۵,۰۰۰ آرین در همدان
- قبل: بستر خیس → کوکسیدیوز → تلفات ۱۴٪
- بعد: چرخش + زئولیت → تلفات ۱.۸٪، FCR ۱.۶۵
- افزایش وزن: +۱۸۰ گرم
بخش ۶: چکلیست اجرایی بستر ایدهآل
- ☑️ ۱. تراشه ۵ سانت، خشک (رطوبت زیر ۱۲٪)
- ☑️ ۲. آهک پاشیده شده
- ☑️ ۳. چرخش هر ۳ روز تا روز ۱۴
- ☑️ ۴. افزودن ۱ سانت از روز ۱۵
- ☑️ ۵. رطوبت بستر زیر ۲۵٪
- ☑️ ۶. آمونیاک زیر ۱۵ ppm
- ☑️ ۷. مخلوط زئولیت هر ۵ روز
- ☑️ ۸. تهویه کف فعال
- ☑️ ۹. آبخوری بدون نشتی
- ☑️ ۱۰. تست رطوبت هفتگی
نتیجهگیری و CTA
بستر ایدهآل = FCR زیر ۱.۶۷ + تلفات زیر ۲٪ + ۱۸۰ گرم وزن بیشتر.
دانلود رایگان چکلیست بستر (PDF)
سوالات متداول
۱. تراشه چوب چند بار قابل استفاده است؟
فقط یک دوره. پس از تخلیه، کمپوست شود.
۲. آیا کاه قابل استفاده است؟
خیر. رطوبت بالا → کوکسیدیوز.
۳. زئولیت چقدر مصرف شود؟
۵۰۰ گرم/۱۰۰ متر² هر ۵ روز.
مقاله قبلی: کنترل بیماری در مرغداری