مقدمه
برونشیت عفونی (IB) یک بیماری ویروسی بسیار مسری در طیور است که بر سیستم تنفسی، کلیهها و سیستم تولیدمثلی تأثیر میگذارد. این بیماری در فصول بهار و تابستان شیوع بیشتری دارد، زیرا ویروس در دمای گرم و مرطوب فعالتر میشود و جوجههای جوان حساسیت بیشتری نسبت به آن دارند. در این مقاله، روشهای تشخیص، پیشگیری و مدیریت بیماری را بررسی میکنیم.
🔬 علائم برونشیت عفونی در طیور
برونشیت عفونی علائم مختلفی دارد که ممکن است بسته به سن و وضعیت ایمنی گله متفاوت باشد:
🔹 علائم تنفسی:
-
سرفه، عطسه و خرخر سینه
-
آبریزش بینی و چشم
-
تنفس سخت و صدادار
🔹 علائم در گلههای تخمگذار:
-
کاهش تولید تخممرغ
-
بدشکلی و پوسته نازک تخممرغها
-
کاهش کیفیت داخلی تخممرغ (زرده آبکی)
🔹 علائم کلیوی (در برخی سویهها):
-
افزایش مصرف آب
-
اسهال سفید و چسبنده
-
تلفات بالا در جوجههای گوشتی
🦠 نحوه انتقال بیماری
ویروس IB از طریق تماس مستقیم و غیرمستقیم بین طیور منتقل میشود:
✅ تماس با پرندگان آلوده (از طریق ترشحات تنفسی و مدفوع)
✅ آلودگی آب و دان با ویروس
✅ انتقال از طریق هوا (بهویژه در فارمهای متراکم)
✅ حملونقل و تجهیزات آلوده
🛡️ روشهای پیشگیری از برونشیت عفونی در فصل گرما
بهترین راه کنترل بیماری، پیشگیری از ابتلا است. اقدامات زیر نقش مهمی در کاهش خطر بیماری دارند:
✔ واکسیناسیون منظم (استفاده از واکسنهای زنده یا غیرفعال با برنامهریزی دقیق)
✔ بهبود سیستم تهویه و کاهش تراکم گله
✔ ضدعفونی منظم سالنها و تجهیزات
✔ کنترل ورود و خروج افراد و وسایل نقلیه به فارم
✔ مدیریت مناسب دما و رطوبت در سالنها
🩺 مدیریت و درمان گلههای مبتلا
درمان خاصی برای برونشیت عفونی وجود ندارد، اما میتوان با کاهش استرس و کنترل عفونتهای ثانویه خسارات را کاهش داد:
🔹 تقویت سیستم ایمنی طیور با افزودن ویتامینها و مواد معدنی به جیره غذایی
🔹 استفاده از آنتیبیوتیکها برای پیشگیری از عفونتهای باکتریایی ثانویه (تحت نظر دامپزشک)
🔹 افزایش کیفیت تهویه و کاهش تراکم برای کاهش فشار بر سیستم تنفسی طیور
🔹 استفاده از پروبیوتیکها و مکملهای تقویتکننده روده
🔍 نتیجهگیری
برونشیت عفونی یک بیماری خطرناک است که در فصول گرم شیوع بیشتری پیدا میکند. واکسیناسیون، بهداشت مناسب، کنترل تهویه و تغذیه صحیح مهمترین روشهای پیشگیری و مدیریت این بیماری هستند. تولیدکنندگان باید همواره برنامههای بیوسکیوریتی را رعایت کرده و با استفاده از مشاوره دامپزشکی، بهترین راهکارهای کنترل بیماری را اجرا کنند.